TikTok’un Sizin İçin akışı AB incelemesinde: Ön bulgular açıklandı

Kapak fotoğrafı: EmDee / CC BY-SA 4.0 — Lisans — Avrupa Komisyonunun Brüksel’deki Berlaymont binası; inceleme duyurusunun yapıldığı güne ait değil. Arşiv fotoğrafı; dosya değiştirilmeden kullanıldı.

Avrupa Komisyonu, TikTok’un “Sizin İçin” akışındaki öneri sisteminin Dijital Hizmetler Yasası’nı ihlal ediyor olabileceğine ilişkin ön bulgularını açıkladı. 6 Kasım tarihli değerlendirme, kullanıcıların benzer içeriklere tekrar tekrar yönlendirildiği “tavşan deliği” etkisine odaklanıyor. Bu aşama kesinleşmiş bir ihlal kararı veya verilmiş bir para cezası değil.

İncelemede, özellikle kırılgan yetişkinler ile çocukların ve gençlerin karşılaşabileceği riskler ele alınıyor. Komisyon, üzüntü, yalnızlık veya beden algısıyla ilişkili içeriklere kesintisiz ve tekrarlayan biçimde maruz kalmanın kullanıcıların iyilik halini olumsuz etkileyebileceğini değerlendiriyor. Bu ifade, her kullanıcının aynı sonucu yaşayacağını gösteren bireysel bir sağlık teşhisi olarak okunmamalı.

İzleme süresi ile açık tercih aynı şey olmayabilir

Öneri sistemi, video izleme veya beğenme gibi etkileşimleri ilgi işareti olarak kullanıyor. Bir kullanıcı belli bir konudaki videolarda tekrar tekrar zaman geçirdiğinde benzer içeriklerin daha fazla önerilmesi mümkün. Komisyonun sorguladığı nokta, bu döngünün hangi riskleri doğurduğunun yeterince değerlendirilip değerlendirilmediği ve alınan önlemlerin etkili olup olmadığı.

Ön bulgular, hem risk değerlendirmesine hem de bu riskleri azaltacak uygulamalara ilişkin. Konu yalnız belirli bir videonun kaldırılmasıyla sınırlı değil; kişiselleştirilmiş akışın tasarımı ve kullanıcının akış üzerindeki gerçek kontrolü de denetimin parçası.

TikTok’un 2024’te Culver City’de bulunan merkez ofisi; güncel toplantı veya inceleme görüntüsü değil. Arşiv fotoğrafı; dosya değiştirilmeden kullanıldı. Fotoğraf: Coolcaesar / CC BY 4.0 — Lisans.

“İlgilenmiyorum” düğmesinin etkisi de inceleniyor

Komisyonun değerlendirmesine göre mevcut içerik çeşitlendirme ve kullanıcı ayarları, tekrar eden benzer içerik akışını yeterince azaltmıyor olabilir. “İlgilenmiyorum” seçeneğinin kullanılmasına rağmen sistemin izleme süresine daha fazla ağırlık vermesi de ele alınan noktalar arasında.

Bu nedenle açıkça belirtilmiş kullanıcı tercihlerine daha çok dayanılması, izleme süresinin öneri sinyali olarak kullanımının değiştirilmesi, kontrol araçlarının daha erişilebilir ve kullanılabilir hale getirilmesi ve algoritmanın düzenli test edilmesi isteniyor. Bunlar şu anda bütün kullanıcıların uygulamasında devreye girmiş yeni özellikler olarak sunulmuyor; düzenleyici incelemenin öneri ve beklentilerini anlatıyor.

TikTok’un bulgulara yanıt verme imkânı bulunuyor. İnceleme sonucunda ihlal doğrulanır ve gerekli değişiklikler yapılmazsa yıllık cironun yüzde 6’sına varabilen ceza riski söz konusu. Üst sınır, otomatik uygulanmış veya tutarı kesinleşmiş bir ceza demek değil.

Kullanıcı hakkı ile teknik ayar arasındaki fark

Dijital Hizmetler Yasası kapsamında platformların, öneri sistemlerinde kullanılan ana parametreleri anlaşılır biçimde açıklaması gerekiyor. Çok büyük platformların ayrıca profillemeye dayanmayan en az bir öneri seçeneği sunma yükümlülüğü var. Bu genel çerçeve ile TikTok hakkında yürütülen somut risk incelemesi birbirinden ayrılmalı.

Startupost değerlendirmesi: Profillemesiz bir seçenek bulunması, kişiselleştirilmiş varsayılan akışın risklerinin ayrıca değerlendirilmesini gereksiz kılmıyor. Aynı şekilde bir ayarın menüde yer alması, kullanıcının tercihinin öneri sistemini ne ölçüde değiştirdiğini tek başına göstermiyor. Sürecin sonucu açısından izlenmesi gereken nokta, arayüzdeki kontrolün adı kadar sistemin bu tercihe verdiği somut karşılık olacak. Duyuru, Türkiye’deki bütün hesaplarda aynı değişikliklerin hemen uygulanacağına ilişkin bir takvim içermiyor.